Loon in België uitgelegd
Het Belgische loon heeft een paar eigenaardigheden die wie uit het buitenland komt verrassen: een dertiende maand die niet in de wet staat maar in bijna elke sector-cao, dubbel vakantiegeld, maaltijdcheques, lonen die automatisch de levensduurte volgen en een opzegtermijn in weken. Deze gids legt ze een voor een uit, voor wie een Belgisch aanbod krijgt en voor wie in België aanwerft. Elk cijfer heeft een bron onder de sectie, en elke sectie verwijst naar de pagina of calculator met de details.
Brutoloon en nettoloon
Lonen in België worden afgesproken en geadverteerd als brutoloon per maand. Daarvan gaat eerst 13,07 procent RSZ af, voor lagere lonen deels teruggegeven via de werkbonus. Op wat overblijft houdt de werkgever elke maand bedrijfsvoorheffing in, een voorschot op de personenbelasting dat afhangt van je loon, je gezinssituatie en je kinderen ten laste. De belasting is progressief, in schijven van 25 procent tot 50 procent, plus een gemeentebelasting die per gemeente verschilt.
Voor de werkgever is het brutoloon niet de volledige kost. Daar komt vóór verminderingen een patronale RSZ-bijdrage van ongeveer 25 procent bij voor bedienden, en een jaar telt ongeveer 13,92 maandlonen zodra eindejaarspremie en dubbel vakantiegeld meetellen. De bruto-netto-calculator rekent de kant van de werknemer uit met de parameters van inkomstenjaar 2026.
Bronnen: RSZ, welke soorten bijdragen bestaan er? (werknemersbijdrage 13,07%) (gecontroleerd op 2026-10-23); Practicali, geïndexeerde bedragen aanslagjaar 2027 (gecontroleerd op 2026-08-14); Securex Lex4You, patronale basisbijdragen (gecontroleerd op 2026-08-14)
Dertiende maand en eindejaarspremie
België kent een dertiende maand, maar niet via een algemene wet: het is de eindejaarspremie uit de cao van elk paritair comité, en bijna elke sector heeft er een. Formule, anciënniteitsvoorwaarde en betaaldatum verschillen per comité. Voor bedienden in PC 200 is de premie één maandloon, met minstens zes maanden anciënniteit op het moment van betaling, een twaalfde per volledig gewerkte kalendermaand bij een onvolledig jaar, en betaling uiterlijk in december.
De premie is brutoloon: er gaat 13,07 procent RSZ af, en de bedrijfsvoorheffing volgt de aparte schaal voor exceptionele vergoedingen, die hoger ligt dan op een gewone maand. Daarom valt de netto premie vaak lager uit dan verwacht. De eindafrekening volgt bij de belastingaangifte.
Eindejaarspremie per paritair comité→Eindejaarspremie berekenen→
Bronnen: FOD Werkgelegenheid, sectorfiche PC 200 (gecontroleerd op 2026-10-01); Securex Lex4You, vakantiegeld en uitzonderlijke vergoedingen (bedrijfsvoorheffing) (gecontroleerd op 2026-10-01)
Vakantiegeld
Vakantiegeld bestaat uit twee delen. Enkel vakantiegeld is je gewone loon dat doorloopt tijdens je verlof. Dubbel vakantiegeld is een extra bedrag, meestal in mei of juni. Een bediende krijgt het van de werkgever: 92 procent van het brutomaandloon na een volledig werkjaar. Een arbeider krijgt zijn vakantiegeld van het vakantiefonds: 15,38 procent van het brutoloon van vorig jaar, gerekend aan 108 procent.
Je bouwt de rechten op met je prestaties van het vorige kalenderjaar. Wie tijdens het jaar in België begint te werken, heeft dus pas het jaar daarna volledige rechten; aanvullende vakantieregelingen vangen een deel op. Vertrekt een bediende, dan betaalt de oude werkgever vertrekvakantiegeld voor de opgebouwde rechten.
Bronnen: Securex Lex4You, hoe wordt het vakantiegeld van de bedienden berekend? (gecontroleerd op 2026-10-23); Rijksdienst voor Jaarlijkse Vakantie, berekening vakantiegeld (gecontroleerd op 2026-10-23)
Maaltijdcheques
Een maaltijdcheque is sinds 1 januari 2026 maximaal 10 euro waard: de werkgever betaalt hoogstens 8,91 euro, de werknemer draagt minstens 1,09 euro bij via een inhouding op het nettoloon. Je krijgt één cheque per effectief gewerkte dag, elektronisch op een kaart en twaalf maanden geldig. Binnen die grenzen is de cheque vrij van RSZ en belasting.
Er is geen algemeen wettelijk recht: de cheques komen er via een cao of een schriftelijke individuele overeenkomst, en 10 euro is een plafond, geen standaard. Betaalt de werkgever meer of de werknemer minder dan de grenzen, dan valt de vrijstelling weg en wordt de cheque gewoon loon.
Maaltijdcheques: bedragen en voorwaarden→
Bronnen: Acerta, verhoging van de maaltijdcheques: veelgestelde vragen (gecontroleerd op 2026-10-22)
Ecocheques
Ecocheques zijn een kleinere extra, eens per jaar: maximaal 250 euro per werknemer, vrij van RSZ en belasting, voor ecologische aankopen zoals zuinige toestellen, fietsen, planten of tweedehands spullen. Elektronische ecocheques blijven 24 maanden geldig.
Of je ze krijgt, hangt af van je sector. In PC 200 en veel industriële comités zijn ze verplicht via cao, elders kiest de werkgever vrij, en sommige comités laten een evenwaardig voordeel toe. Het overzicht per paritair comité toont het bedrag voor 2025 en 2026, uit de lijst van de FOD Werkgelegenheid.
Ecocheques per paritair comité→
Bronnen: FOD Werkgelegenheid, sectoraal overzicht ecocheques 2025-2026 (gecontroleerd op 2026-10-01)
Loonindexering en centenindex
Lonen in België volgen automatisch de levensduurte, op basis van de gezondheidsindex, met een eigen moment en formule per paritair comité: bedienden in PC 200 worden eens per jaar op 1 januari geïndexeerd. Voor januari 2027 stond de prognose op 23 oktober 2026 op 4,46 procent (Securex). Het definitieve cijfer volgt pas uit de inflatie van de laatste maanden van het jaar. Indexering is geen opslag: een afgesproken opslag komt erbovenop.
Sinds de centenindex is de indexering van hogere lonen deels geplafonneerd: voor vaste voltijdse basislonen boven 4.000 euro levert de eerste 2 procentpunt maximaal 80 euro per maand op, en alleen het deel daarboven telt op het volledige loon. De centenindex-calculator rekent het uit voor elk loon en elke sector.
Indexering per paritair comité→Centenindex-calculator→
Bronnen: Securex Lex4You, indexprognoses (raming Securex, 2026-10-23) (gecontroleerd op 2026-10-23); Acerta, de meest gestelde vragen over de centenindex (gecontroleerd op 2026-10-15)
Opzegtermijn
Sinds het eenheidsstatuut hebben arbeiders en bedienden dezelfde opzegtermijnen, uitgedrukt in weken en oplopend met de anciënniteit. Neem je zelf ontslag, dan gaat de termijn van één week bij de start tot maximaal 13 weken vanaf 8 jaar dienst. Ontslaat de werkgever je, dan is de termijn een stuk langer en groeit hij met elk dienstjaar.
De opzeg gebeurt schriftelijk en de termijn start de maandag na de week van de kennisgeving. De werkgever kan ook meteen stoppen en een verbrekingsvergoeding betalen, en samen kun je een kortere termijn afspreken. De wettelijke tabellen zijn onlangs aangepast voor contracten die dit jaar begonnen, en anciënniteit van vóór 2014 volgt overgangsregels: kijk dan ook de officiële tabel van de FOD Werkgelegenheid na.
Bronnen: FOD Werkgelegenheid, opzeggingstermijnen bij ontslag door de werknemer (gecontroleerd op 2026-10-23); FOD Werkgelegenheid, opzeggingstermijnen bij ontslag door de werkgever (gecontroleerd op 2026-10-23)
Firmawagen en mobiliteitsbudget
Een firmawagen met privégebruik zit in veel Belgische pakketten. De werknemer betaalt er geen RSZ op, wel belasting op een voordeel alle aard: cataloguswaarde x leeftijdsfactor x 6/7 x een CO2-percentage tussen 4 procent en 18 procent, met 4 procent voor een volledig elektrische wagen en een minimum van 1.690 euro per jaar voor inkomstenjaar 2026.
Als alternatief kan de werkgever het federale mobiliteitsbudget aanbieden: je ruilt de wagen in voor een jaarbudget van minstens 3.233 euro en hoogstens 17.244 euro, nooit meer dan 20 procent van je brutojaarloon. Je besteedt het aan een elektrische wagen, duurzame mobiliteit en wonen dicht bij het werk, of je krijgt het saldo cash na een bijdrage van 38,07 procent.
Firmawagen-calculator→Firmawagen of mobiliteitsbudget?→
Bronnen: Securex Lex4You, bedrijfswagen: voordeel van alle aard op fiscaal vlak (gecontroleerd op 2026-10-23); KPMG, mobility budget in Belgium (bedragen 2026) (gecontroleerd op 2026-10-23)
Deze gids geeft de algemene regels. Je cao, je arbeidsovereenkomst en je sociaal secretariaat bepalen wat in jouw geval precies geldt.
Veelgestelde vragen
Bestaat er een dertiende maand in België?
Niet via een algemene wet, maar bijna elke sector kent er een via cao, als eindejaarspremie in december. Voor bedienden in PC 200 is dat één maandloon, met minstens zes maanden anciënniteit bij de betaling en een pro rata bij een onvolledig jaar. De bedrijfsvoorheffing erop ligt hoger dan op een gewone maand.
Hoe wordt vakantiegeld berekend?
Een bediende houdt zijn loon tijdens het verlof en krijgt van de werkgever dubbel vakantiegeld van 92 procent van het brutomaandloon, meestal in mei of juni. Een arbeider krijgt van het vakantiefonds 15,38 procent van het brutoloon van vorig jaar, gerekend aan 108 procent. Beide steunen op de prestaties van het vorige kalenderjaar.
Wat is de opzegtermijn?
Dat hangt af van je anciënniteit en van wie het contract beëindigt, en sinds het eenheidsstatuut is het gelijk voor arbeiders en bedienden. Neem je zelf ontslag, dan loopt hij van één week tot maximaal 13 weken vanaf 8 jaar dienst. Bij ontslag door de werkgever is hij langer en groeit hij met de anciënniteit.
Zijn maaltijdcheques belast?
Nee, zolang de wettelijke voorwaarden vervuld zijn: maximaal 10 euro per cheque, minstens 1,09 euro eigen bijdrage, één cheque per effectief gewerkte dag en een cao of schriftelijke individuele overeenkomst. Is één voorwaarde niet vervuld, dan wordt de cheque gewoon loon.
Hoe reken ik bruto naar netto in België?
Trek 13,07 procent RSZ af, verminderd met de werkbonus voor lagere lonen, en daarna de bedrijfsvoorheffing, die afhangt van je loon, je gezinssituatie en je kinderen ten laste. De calculator doet beide stappen met de parameters van inkomstenjaar 2026.
Hoe werkt de loonindexering in België?
Lonen volgen automatisch de gezondheidsindex, met een moment en formule per paritair comité. Bedienden in PC 200 worden op 1 januari geïndexeerd; voor januari 2027 stond de prognose op 23 oktober 2026 op 4,46 procent. Boven 4.000 euro plafonneert de centenindex de eerste 2 procentpunt.
Benieuwd wat een technische job in België betaalt?
Onze vacatures tonen een brutovork per maand. Met deze gids en de calculators reken je uit wat dat netto en in je volledige pakket betekent.